Welkom! Waarschijnlijk lees je deze blog omdat je kindje, of misschien jijzelf, last hebt van vervelende klachten zoals eczeem, buikpijn of ontstekingen. Je hebt vast al van alles geprobeerd, maar nog steeds geen blijvende oplossing gevonden. Hieronder ontdek je welke bekende voedings-triggers mogelijk een rol spelen en hoe je ze kunt herkennen.

 

        Is de trigger gevonden? Wat nu?

Stel, je ontdekt dat lactose een trigger is. Betekent dit dat je kindje nooit meer lactose mag? Gelukkig niet! Vaak ontstaan klachten niet alleen door de stof zelf, maar doordat de darmgezondheid uit balans is.

 

        De darmen: “Het moederbioom”

Vaak ontstaan klachten doordat bepaalde stoffen een reactie uitlokken wanneer de darmbalans verstoord is. Maar waarom gebeurt dit? Je darmen zitten vol leven, een complexe gemeenschap van biljoenen bacteriën, enzymen, virussen en schimmels, die allemaal samen een harmonieus ecosysteem vormen — Dit noemen we het microbioom. Wist je dat je niet één, maar meerdere microbiomen hebt? Niet alleen je darmen, maar bijvoorbeeld ook je huid, mond en zelfs longen hebben hun eigen unieke bacteriële balans. Bacterie-experten denken dat het best eens zo kunnen zijn dat geen enkele plek in ons lichaam echt helemaal steriel is.  Al die kleine microbiomen worden gestuurd en zijn afhankelijk van 1 moederbioom; de darm!

Bij kinderen is dit darm-microbioom nog volop in ontwikkeling en daardoor extra gevoelig voor verstoringen. Door meerdere factoren kan hier een disbalans ontstaan waardoor 1 soort van de samenleving kan overgroeien en de overhand op de andere soorten neemt. Stel je de evenwichtige samenleving eens voor waarin iedereen samenwerkt. Maar wat als één groep de overhand krijgt en chaos veroorzaakt? Dit is precies wat er gebeurt als schadelijke bacteriën in de darmen gaan overheersen, de chaos die ontstaan zet ontstekingen aan in het lichaam, dit kan zich voor elk kindje op een andere plek en op een andere manier uiten. Wordt hier nou niks aan gedaan, dan wordt die groep slechteriken steeds groter en sterker, ze kunnen zelfs de goedzakken overhalen om ook mee aan hun plannetje te werken! Die slechterikken verplaatsen zich ook naar andere plekken in het lichaam, waardoor steeds andere klachten kunnen opspelen. Hoe langer je dit dus laat broeien, hoe lastiger het ook weer weg te krijgen is. 

Wanneer deze slechteriken zich in de darm nestelen in een en taaie, beschermende slijmlaag noemen we dat een Biofilm —een soort ‘vesting’ waarin ze zich kunnen verstoppen en vermenigvuldigen. De biofilm nestelt zich graag op/in vochtige gebieden en kan zich, als die groot genoeg is, in losse stukjes door het lichaam verspreiden. Over het algemeen kan het zich aanhechten op alle slijmvliezen in het lichaam. De oren, de ogen, de mond, de keel, de bronchiën, de vagina maar ook om de gewrichten zit een laagje slijmvlies. Eenmaal gevestigd, staan ontstekingen en infecties op de loer, onze eigen barrière is namelijk verstoord en de biofilm bepaalt nu wie en wat hier mag wonen. Schadelijke bacteriën, virussen en schimmels krijgen vrij spel. Bacteriën in de biofilm produceren  ontstekingsbevorderende en belastende stoffen voor het lichaam, dit veroorzaakt afvalstoffen, een belaste lever en sluipende klachten. 

Het probleem met antibiotica? Ze vernietigen niet alleen de boosdoeners, maar ook de goede bacteriën die je hard nodig hebt voor een gezonde darmflora. Lokale antibiotica of andere behandelingen heeft dan dus niet altijd zin, of maar tijdelijk, omdat een verstoorde darmbalans de achterliggende oorzaak is en een ontsteking elders enkel een gevolg hiervan is. Dus, bij klachten en problemen, denk altijd aan de darmbalans!

        Leaky gut: Wanneer de darm doorlaatbaar wordt

Maar het wordt nog interessanter: een biofilm kan bijdragen aan een lekkende darm, ook wel bekend als het ‘leaky gut syndrome’. Een lekkende darm is een aandoening die ervoor zorgt dat kleine verbindingen tussen de darmcellen kapot gaan. Dit betekent dat de darmwand zijn beschermende functie verliest en ongewenste stoffen in de bloedbaan laat lekken. We noemen deze kleine verbindingen tight junctions. De tight junctions zijn heel belangrijk omdat ze open kunnen gaan om voedingsstoffen en andere bruikbare moleculen via de darmcel door te laten naar het bloed, een soort grenscontrole!

Dus, wanneer deze verbindingen beschadigd raken—bijvoorbeeld door ontstekingen veroorzaakt door een biofilm—kunnen ongewenste stoffen, zoals hele eiwitten uit voeding, ongecontroleerd in de bloedbaan terechtkomen. En die horen niet in je bloed! Je lichaam herkent deze eiwitten als indringers en stuurt immuuncellen op pad om ze aan te vallen. Omdat het immuunsysteem leert van eerdere blootstelling, zal het bij een volgende ontmoeting met hetzelfde eiwit nóg sneller en heftiger reageren. Als dit eiwit bijvoorbeeld caseïne is—het eiwit in melkproducten—kan je kindje een melkallergie ontwikkelen. Dit wordt soms verward met lactose-intolerantie, maar het is een andere reactie (lactose intolerantie is een onvermogen om te verteren, rauwe melkproducten waarin het verteringsenzym lactase nog aanwezig is, kan hierin oplossend zijn). In eerste instantie kunnen de klachten mild en onopvallend zijn, maar bij herhaalde blootstelling aan het allergeen worden de reacties steeds heftiger. Dit kan zich uiten in buikpijn, diarree, huidklachten zoals eczeem, misselijkheid en ontstekingen.

Let op; bij baby’s onder de 6 maanden zijn de tight junctions nog niet helemaal gevormd en gesloten, maar goed ook want daardoor kunnen de stoffen uit moedermelk allemaal worden opgenomen. Bij flesgevoede baby’s of baby’s die te vroeg beginnen met bijvoeding, kunnen dus sneller intoleranties ontstaan door het melkeiwit dat via de darmcellen in het bloed komt. 

 

Hoe Pak Je Dit Aan?

• Identificeer de mogelijke trigger(s).

• Vermijd de stof tijdelijk om te zien of klachten verminderen.

• Werk aan het herstellen van de darmgezondheid, eventueel met hulp van een darmtherapeut.

• Herintroduceer de stof langzaam als de balans hersteld is.

• Laat bij aanhoudende klachten testen op schadelijke bacteriën, schimmels of parasieten.

Zo, dat was veel informatie he… Hieronder het beloofde overzicht van bekende triggers voor klachten. Welke klachten hier onder andere mee te maken kunnen hebben lees je hier. 

 

Probeer eens een aantal weken het volgende te vermijden (omstebeurt, anders weet je niet wat de trigger is):

Caseine (melkeiwit)	Melk, Kaas, Yoghurt, Creme fraiche etc.
Gluten	Tarwe, rogge, gerst, kamut, spelt en haver (tenzij je glutenvrije variant neemt)
Eieren	Vaak ook in brood, koek, cake, mayonaise
Noten	o.a. Walnoten, amandelen, pazelnoten,  paranoten, cashew, pistache
Histamine rijke voeding	Zie schema hieronder
Nachtschade groenten	Aardappel, Tomaat, Aubergine, Paprika, Chilipeper, Gojibes
Bonen en peulvruchten	o.a. kikkererwten, sojabonen, pinda’s, kidneybonen, linzen
Bepaalde oliën	zonnebloem-, koolzaad-, maïs-, zonnebloem-, saffloer-, arachide-, sojaolie

 

Histamine- rijke of vrijmakende voeding:

Groenten: Avocado, Spinazie, Tomaten, (Zuur)kool, Champignons, Bieten, aubergine, augurk, rabarber

Fruit: Bananen, druiven, frambozen, kiwi, ananas, aardbeien, papaya, mango

Kaas: Oude & belegen, schimmelkaas (brie), blauwschimmelkaas (gorgonzola, danablue etc)

Vlees: Varkensvlees, droge worsten, rauwe ham, salami, lever

Vis: Haring, makreel, sardine, tonijn, ansjovis, zalm, zeevruchten

Gist: bakkersgist, biergist, marmite, miso, sojasaus

Drank: Vruchtensap van bovengenoemde vruchten, waterkefir, melkkefir, groene thee, alcohol

Specerijen: pesto, Kruidnagel, kaneel, gember (ingelegd), koriander, zwarte peper, anijs, mosterd, komijn, kervel, vanille

Noten en zaden: Zonnebloem, sesam, pinda, curcuma, walnoot

Wat Nu?

Door systematisch uit te zoeken welke triggers een rol spelen en tegelijk je darmgezondheid te verbeteren, kun je de oorzaak van klachten aanpakken in plaats van alleen symptomen te bestrijden. Twijfel je? Een darmtherapeut kan je helpen om gericht onderzoek te doen en een passend plan op te stellen.

Wil je meer weten over darmgezondheid en eczeem? Volg me op Instagram voor handige tips en ervaringen!