Tijdens de zwangerschap

Overdracht van microben: De darmflora van de moeder begint al invloed uit te oefenen op de baby in de baarmoeder, hoewel de darmen van de foetus nog steriel zijn. Het microbioom van de moeder is allesbepalend voor de darmgezondheid van de nog ongeboren baby. Moeder doet er goed aan om alvast te werken (of  het liefst zelfs voor de zwangerschap al) aan de eigen darmgezondheid. Tijdens de geboorte krijgt de baby microben mee via de moeder, vooral tijdens de bevalling en daarna via borstvoeding.

De geboorte

Hoe de geboorte plaatsvindt is van enorm belang op de gezondheid van het kind. Tijdens de geboorte via het vaginaal kanaal, komt de baby in aanraking met erg belangrijke  “zuurstof-etende” microben. Deze maken de darm bewoonbaar (door het zuurstof dus te verbruiken) voor wat uiteindelijk 99% van de darmflora zal uitmaken, namelijk de bacteriën die niet overleven in een zuurstofrijke omgeving (anaerobe bacteriën). Bij baby’s die via een keizersnede/kunstbevalling ter wereld zijn gekomen is het net even iets anders, dat verschil gaan we in de komende weken merken. 

De darmflora die we tijdens de geboorte meekrijgen van onze moeder legt eigenlijk de basis voor de rest van ons leven. Daarom is het zo belangrijk om als moeder voor de zwangerschap al aan de darmflora te werken!

In de periode na de geboorte wordt deze basis aangevuld met andere belangrijke bewoners van de darm.

De eerste weken (0-4 weken)

Langzamerhand hebben de zuurstof-etende microben al het zuurstof gegeten en is de darm bewoonbaar geworden voor de anaerobe bacteriën die via de voeding binnenkomen.  Moedermelk, en vooral colostrum (de eerste melk), bevat belangrijke immunologische componenten en prebiotica. Deze helpen de groei van nuttige bacteriën, zoals  Lactobacillus en Bifidobacterium (anaerobe bacteriën). De anaerobe bacteriën produceren zuren (o.a. voor onze energieproductie en het immuunsysteem) waardoor de pH daalt (het wordt zuurder), dit is positief want hierdoor kunnen verteringsenzymen op gang komen! 

En hier komt vaak het verschil met een kunstbevalling om de hoek kijken… We gaan even een stapje terug, de baby krijgt namelijk de zuurstof-etende bacteriën niet mee vanuit het vaginaal vocht! Dit leidt tot een onbewoonbaar milieu voor de andere bactieren, waardoor de darm dus niet zuur genoeg wordt en verteringsenzymen niet goed hun werk kunnen doen. Wel eens een pak melk te lang laten staan? Dan heb je gemerkt dat het enorm gaat opblazen, dat gebeurd ook in de buik van je baby. Hallo krampjes en opgeblazen buikjes 🙁

1-3 maanden

 De samenstelling van de darmflora begint meer divers te worden. Bij baby’s die flesvoeding krijgen, kan de flora verschillen van die van borstvoeding die meer variëteiten zoals Enterobacter en Clostridium bevat. Ook hier weer is het per kind afhankelijk van samenstelling door de darmflora van de moeder. Mocht je flesvoeding geven of als de moeder zelf niet voldoende gezonde bacterien in haar darmen heeft wonen, is het verstandig om een probioticum in te zetten.
De bacteriën spelen een belangrijke rol bij de ontwikkeling van het immuunsysteem. Ze helpen bij het afweersysteem en beschermen tegen pathogenen.

4-6 maanden

Tussen de 4 en 6 maanden beginnen veel ouders met het introduceren van vaste voeding. Dit heeft een aanzienlijke impact en is alles bepalend voor de darmflora. “It can make it, or break it”
Nieuwe bacteriën kunnen zich vestigen afhankelijk van het type voeding dat wordt gegeven (bijvoorbeeld groenten, fruit, granen, eiwitten etc.).

6 maanden tot +- 4 jaar

Schoolgaande Leeftijd (4-12 jaar)

De microbiota is nu vergelijkbaar met die van een volwassene, maar blijft dynamisch en kan veranderen op basis van dieet en levensstijl.

Regelmatige blootstelling aan nieuwe voedingsmiddelen blijft belangrijk. Kinderen hebben vaak toegang tot een breder scala aan voedingsmiddelen, maar ongezonde keuzes kunnen ook toenemen. Afhankelijk van een gezonde basis en keuze van ouders, ontwikkeld het kind bepaald eetgedrag. Het is essentieel om een evenwichtige voeding te blijven stimuleren.

Spijsverteringsproblemen en andere ongemakken kunnen optreden door o.a. stress, verkeerd dieet, onvoldoende beweging of teveel schermtijd.

Puberteit (+-12-18 jaar)

De samenstelling van de darmflora blijft zich ontwikkelen, maar kan beïnvloed worden door dieetkeuzes en hormonale veranderingen (maar ook andersom beinvloedt de darmflora en voeding de hormoonhuishouding)  , jongeren kunnen meer risico lopen op een onevenwichtige microbiota door ongezonde voeding. 

Adolescenten hebben hogere energiebehoeften, en ongezonde eetgewoonten kunnen zich ontwikkelen door o.a. sociale druk. Het is belangrijk om gezonde eetgewoonten te blijven bevorderen.

Stress, hormonale schommelingen en ongezonde voeding kunnen leiden tot problemen zoals prikkelbare darmsyndroom (PDS), Acne, Angststoornissen of andere klachten.

Volwassen 

Senioren leeftijd

Tijdens de seniorenleeftijd (vaak gezien vanaf de overgang) veranderd de darmflora langzamerhand. De diversiteit neemt af. Enzym-, afweer- en zuur producenten (bifido bacterien, bacteroides) nemen af in aantal en soorten. Waardoor er een verhoogd risico op gezondheidsproblemen optreedt.

Factoren die de

ontwikkeling beïnvloeden

Stress: Stress is 1 van de meest onderschatte “silent killers” en kan vele processen in het lichaam ondermijnen. 

Voedingspatroon: Onvoldoende vezels, pure voeding, vetten en eiwitten. Teveel aan omega 6, transvetten, bewerkte voeding, pesticiden.

Omgevingsfactoren: Blootstelling aan huisdieren, andere kinderen, en de algemene omgeving hebben een positieve invloed op de microbiota.

Antibiotica: Als een persoon antibiotica krijgt, kan dit de darmflora verstoren en de ontwikkeling beïnvloeden.
Belang van een gezonde darmflora